Programma Blue Zone Festival

Het huidige dierlijke voedselsysteem is ongezond voor mensen en de aarde. Een transitie naar hoofdzakelijk plantaardig systeem biedt de kans op een gezonde leefomgeving, gezonde mensen en voedselzekerheid en leefbare planeet. 

• Bewustwording over het huidige voedselsysteem van de wereld.
• Hoe het voedselsysteem bijdraagt aan ecologische schade.
• Hoe een natuurinclusief voedselsysteem weer de oplossing kan zijn.
• Wat zijn de redenen van de langzame transitie en hoe kun je je daar tegen weren.
• Hoe kun jij bijdragen. 

Kernopgave: hoe kunnen we het Voedsellandschap van de Eemvallei samen vormgeven: Voedsel, Omgeving, Landbouw en Gezondheid – VOLG – weer laten landen in ons gebied. 

Dat vraagt: 

1. Boerenvertrouwen – met boeren samen weer de omslag maken naar een goed voedsellandschap met een serieus bestaansmodel voor boeren 

2. Burgercommitment – met burgers die open staan voor landschap/natuur/milieu, gezonde voeding, leefstijl in buitengebied en meerdere generaties (ook ouderen) die zorg hebben voor hun eigen voedsellandschap van de Eemvallei 

3. Bedrijven die zorg hebben voor hun personeel, hun klanten, hun zieke mensen, hun burn-outklachten – die weer goed voedsel geven: bodem/buik/brein hangen nauw samen 

4. Bestuurders vanuit dorpen/steden/regio’s met daadkracht: voedselvisie ontwikkelen, burgerberaad over gezonde leefomgeving, ruimtelijke mogelijkheden bieden voor nieuwe woon/leefconcepten en verbindingen leggen op multi-level met hun hogere waarden voor de jonge burgers van de toekomst. 

Op Eemlandgoed.nl is al een Beleefplek gemaakt, met vanhetVELD.nl wordt een bredere beweging losgemaakt en met de Eemvalleivoedselcampus.nl wordt weer een leeromgeving gecreëerd voor een maatschappelijk gezond voedselsysteem. 

Een inspiratiesessie over Geluk en Gezondheid in Gebiedsontwikkeling. Wist je dat gelukkige mensen uiteindelijk ook gezondere mensen zijn? 

We nemen je mee in onze visie op welzijn in gebiedsontwikkeling. Voor ons betekent welzijn: geluk én gezondheid. Mentaal én fysiek.

Aan de hand van inzichten, feiten en praktijkvoorbeelden laten we zien hoe wij werken en inspireren wij jou. Bijvoorbeeld met ons eigen Geluks Programma van Eisen. Dit kompas – opgebouwd rond de drie thema’s verbinding, invloed en gezondheid – helpt ons bij ieder project de juiste keuzes te maken.  Een inspirerende sessie over hoe gebiedsontwikkeling kan bijdragen aan een gelukkiger en gezonder Nederland.   

In deze interactieve workshop nemen ROC Midden Nederland en iPH je mee in hoe Positieve Gezondheid in het onderwijs vorm kan krijgen. We delen wat we binnen onze samenwerking doen en hebben ontwikkeld rondom Positief Gezond Onderwijs en Positief Gezond Werkgeverschap en welke waarde dit heeft voor studenten, medewerkers en de onderwijsomgeving. 

We starten met het verkennen van je eigen perspectief op gezondheid en gebruiken actieve werkvormen om ervaringen uit te wisselen. Vanuit voorbeelden uit de onderwijspraktijk ontdek je welke principes jou kunnen inspireren binnen je eigen vakgebied. 

Onze inzichten laten zien hoe een brede, mensgerichte blik op gezondheid beweging in gang kan zetten. De workshop nodigt uit om nieuwe perspectieven mee terug te nemen naar je eigen praktijk. 

Tijdens deze sessie word je uitgenodigd om even uit je hoofd te stappen en te ervaren wat een gezonde samenleving voor jóu betekent - niet door erover na te denken, maar door te voelen en te creëren. 

Je kiest een zintuig als ingang: zien, horen, voelen, ruiken of proeven. Vanuit een korte zintuiglijke ervaring maak je een kleine creatie op een gezamenlijk doek. Met acrylverf, kwast, handen of vingers geef je vorm aan jouw innerlijke beeld. Waar plaats jij jezelf op het doek? En hoe verhoudt jouw beeld zich tot dat van anderen? 

Deze speelse en verdiepende ervaring nodigt uit tot vertraging, nieuwsgierigheid en verbinding — zonder dat dit een doel op zich is. Na afloop krijg je enkele reflectievragen mee om stil te staan bij wat je hebt ervaren. 

Je hoeft geen schilderervaring te hebben; alleen de bereidheid om iets te ontdekken wat je misschien nog niet kende. 

Hoe hospitality en oplossingsgericht werken welbevinden op het werk vergroten

In deze inspiratiesessie laten Eline Kuiper en Fredrike Bannink zien hoe principes uit hospitality en oplossingsgericht werken bijdragen aan een gezonde leefomgeving op het werk. Werk is voor veel mensen de plek waar zij het grootste deel van de dag doorbrengen. De manier waarop werk is ingericht – fysiek én mentaal – heeft daarom directe invloed op welbevinden, energie en betrokkenheid. 

Vanuit het concept leadership as hostmanship verkennen deelnemers hoe zij, als medewerker of leidinggevende, dagelijks bijdragen aan een gastvrije werkomgeving. Aandacht voor duidelijkheid, ritme, verbinding, focus en herstel vergroot het comfort en het welbevinden op het werk. Oplossingsgericht werken helpt daarbij door de aandacht te richten op wat werkt en hoe dat kan worden versterkt. 

De workshop is praktisch en interactief. Deelnemers ervaren wat hen energie geeft, reflecteren op hun eigen werkdag en formuleren één concrete stap die zij direct kunnen toepassen om hun eigen welbevinden en dat van anderen te vergroten. 

Regelmatig bewegen werkt als een versneller voor bijna alle Blue Zone-principes. Het helpt je doel en mentale helderheid te vinden, omdat wandelen en rustige inspanning je gedachten ordenen en creativiteit stimuleren. Beweging verlaagt stress, waardoor je makkelijker gezonde keuzes maakt. Door beter contact met je lichaam eet je automatisch minder en voedzamer, wat het 80%-principe en een plantaardig eetpatroon ondersteunt.  

Bewegen vermindert de behoefte aan alcohol als copingmechanisme. Het creëert sociale momenten die verbinding, familiebanden en een gezonde “tribe” versterken. Zo wordt beweging niet één gewoonte, maar een hefboom die de rest van de Blue Zone-aanpak sneller en natuurlijker laat ontstaan. Maar de vraag is: hoe doe je dat? En hoe kom je tot een aanpak met meer bewegen als versneller voor Blue Zone- principes. Daar gaat deze sessie over. 

Samen wandelen in de natuur en gezond eten dragen bij aan zowel je fysieke als mentale gezondheid. En aan je sociale contacten. Deze combinatie is vooral waardevol voor mensen die ouder worden.  

Andries Potter van Gezond Natuur Wandelen vertelt over Gezond Natuur Wandelen en de unieke samenwerking met Caring Doctors. Deze samenwerking benadrukt hoe gezond en verantwoord eten en natuur hand in hand kunnen gaan.  

Het betreft niet alleen een presentatie. We gaan ook wandelen. Je gaat in Amersfoort ervaren hoe een wandeling met Gezond Natuur Wandelen voelt. Het is een uitnodiging om de voordelen van beweging en natuur in de praktijk te beleven. 

In deze sessie laat Hettie Politiek zien hoe gebiedsontwikkeling kan uitgroeien tot een motor voor gezonde en gelukkige steden. Niet door alleen meer woningen te bouwen, maar door wonen, zorg, werk, mobiliteit en leefkwaliteit vanaf het begin samen te ontwerpen. 

Aan de hand van concrete voorbeelden uit de 21 nationaal grootschalige woningbouwlocaties laat zij zien hoe de fysieke inrichting van wijken direct bijdraagt aan gezondheid, ontmoeting en sociale samenhang — en hoe dit op de lange termijn zorgkosten kan verminderen en brede welvaart vergroot. 

De sessie gaat in op de rol van de Rijksoverheid, gemeenten en partners om deze omslag mogelijk te maken: van sectorale sturing naar integrale gebiedsontwikkeling. 

Deze sessie is bedoeld voor beleidsmakers, ontwerpers, ontwikkelaars, zorg- en welzijnsprofessionals en iedereen die werkt aan gezonde, toekomstbestendige steden. 

Ontdek de kracht van ChiWalking! 

Wandelen is gezond, maar met ChiWalking wordt het een ontspannen en pijnvrije ervaring. Heb je last van knie-, heup- of onderrugpijn? Blijf in beweging op een manier die je lichaam ondersteunt! ChiWalking helpt je soepeler en energieker te lopen, terwijl je zowel fysiek als mentaal sterker wordt. Ervaar hoe ontspanning en juiste techniek het verschil maken. 

Doe mee met onze workshop en zet samen met instructeurs Pascal en Cor je eerste stappen in de wereld van ChiWalking. Doe mee en geniet meer van elke stap! 

Sociale verbondenheid is één van de krachtigste determinanten van gezondheid. Die verbondenheid ontstaat vaak door vrijwilligers- en gemeenschapsinitiatieven. Maar hoe verhouden bestuurlijke keuzes zich tot deze leefwereld? 

In deze sessie verkennen we hoe governance sociale verbondenheid kan versterken – of juist onder druk kan zetten. Aan de hand van herkenbare bestuurlijke dilemma’s onderzoeken we de spanning tussen systeemwereld en leefwereld. Wanneer helpt beleid gemeenschapskracht vooruit? En wanneer organiseren we onbedoeld afstand, overvraging of versnippering? 

Deze sessie is interactief en gebaseerd op casuïstiek. Deelnemers gaan met elkaar in gesprek over concrete keuzes die bestuurders, beleidsmakers en professionals dagelijks maken, en wat die betekenen voor vrijwilligers, gemeenschappen en gezondheid. Geen blauwdrukken, maar vragen over vertrouwen, zeggenschap en continuïteit. 

Voor wie 
Bestuurders, beleidsmakers, programmamakers, beroepskrachten in zorg, welzijn en gebiedsontwikkeling, en iedereen die werkt aan een gezonde leefomgeving. 

Doel van de sessie 

• Begrip vergroten van de spanning tussen systeemwereld en leefwereld 

• Laten zien hoe bestuurlijke keuzes direct doorwerken in sociale verbondenheid 

• Bestuurders en professionals laten reflecteren op hun eigen rol 

Wat neem je mee? 

• Inzicht in governance als gezondheidsvraagstuk 

• Herkenbare dilemma’s uit de praktijk 

• Handvatten om sociale verbondenheid bestuurlijk beter te ondersteunen 

Wij gaan samen met elkaar in gesprek over woonvormen waarin ouderen zichzelf kunnen blijven. De ervaringen van Brokant zijn leidend om over de verschillende thema’s met elkaar maar zeker ook  met de zaal in gesprek te gaan.  
Enkele thema’s zijn:

• De bouw, indeling, individuele woning en gezamenlijk verblijven
• Zelfstandig samenleven in een woongemeenschap
• Passieve en actieve vormen van ondersteuningen en/of diensten
• Eigenaarschap van de bewoners in relatie tot een professionele organisatie
• Ontwikkelingen dienstverlening in relatie tot eten en drinken in toekomst 

We gaan interactief met de zaal in gesprek om zullen ook de lessons learned met elkaar delen.  

Ontmoetingsplekken spelen een sleutelrol in een gezonde leefomgeving, verbinding en samenredzaamheid. Tegelijk worstelen veel plekken met dezelfde vragen, zoals: hoe organiseer je duurzame financiering, hoe maak en meet je maatschappelijke impact zonder te verzanden in cijfers, en hoe bereik je een écht diverse groep bewoners? 

In Amersfoort kiezen we ervoor deze vragen niet individueel, maar samen op te pakken! 

In deze workshop laten we zien waarom ontmoetingsplekken het vaak alleen niet redden – en hoe een lerend netwerk het verschil maakt. Aan de hand van het Netwerk Ontmoetingsplekken Amersfoort (NOA) verkennen we een samenwerkingsvorm waarin gangmakers, gemeenten, corporaties en maatschappelijke partners samen leren, ontwikkelen en investeren. 

De workshop is interactief, we werken met korte oefeningen en herkenbare dilemma’s. Deelnemers krijgen inzicht in de sociale, ruimtelijke en economische waarde van ontmoetingsplekken en ontdekken hoe een lokaal lerend netwerk helpt om impact te vergroten en te verduurzamen.  

De workshop wordt verzorgd door Bijzondere Plekken in samenwerking met een gebiedsmanager van woningcorporatie De Alliantie. Bijzondere Plekken realiseert ontmoetingsplekken die bijdragen aan een veerkrachtige samenleving.  

Reina zal in deze sessie een korte introductie geven over de Samenwerkende Gezondheidsfondsen. Vervolgens zal ze de toehoorder meenemen hoe een breed collectief van ruim 60 koplopers, waar onder de gezondheidsfondsen, zich hard maken om de GezondheidsTransitie te versnellen en welke lessen uit de transitiewetenschappen zij toepassen. 

Ze zal inzoomen op waar het collectief in 2026 aan werkt en wat zij gaan opleveren tijdens de eerste Nationale GezondheidsTop eind 2026. Ze zal vertellen hoe het collectief werkt aan een verschuiving van de ‘last van zorg’ naar ‘de kracht van gezondheid’. Door nadrukkelijk het economisch perspectief erbij te betrekken. Door niet over mensen te praten, maar mét en vóór mensen aan de slag te gaan die het hardst geraakt worden door de ongelijke verdeling van welvaart en gezondheid.  

Kom in deze sessie alles te weten over de GezondheidsTransitie en hoor hoe jouw organisatie kan meehelpen om de GezondheidsTransitie te versnellen! 

Een gezonde stad is geen luxe, maar een noodzakelijke en slimme investering. Stedenbouwkundige Anne van Bergen (Healthy Cities) laat in deze sessie zien hoe de gebouwde omgeving fungeert als krachtig preventie-instrument om gezondheidsrisico’s te verlagen. Maar hoe maak je die impact zichtbaar en wat kun je er vervolgens mee? 

Aan de hand van de hun tool ‘Healthy Cities Generator’ duikt Anne in de implicaties van gezondheidsgericht ontwerpen. Centraal staan de resultaten van project Gezonde Leefomgevingstoets Langs Eem en Spoor in Amersfoort. In deze gebiedsontwikkeling van 5000 woningen worden de gezondheidseffecten van het ontwerp en inrichtingskeuzes zichtbaar gemaakt in mogelijke zorgkosten en het effect op levensjarenverlenging. Data-gedreven inzichten leggen de ‘true cost’ van de omgeving bloot en resulteren in eventuele aanpassingen in het ontwerpen van de gebieden. 

Deze sessie biedt inzichten voor projectontwikkelaars, beleidsmakers en stedenbouwkundigen die een scherpe blik willen op de financiële en sociale meerwaarde van gezonde gebiedsontwikkeling. 

Tijdens de lezing neemt Relinde je mee naar Singapore en deelt zij indrukken en ervaringen uit een intensieve studiereis met artsen en beleidsmakers. Aan de hand van concrete voorbeelden verkennen we hoe Singapore inzet op healthy ageing, hoe zorg en wonen bewust samen worden ontworpen, en hoe preventie letterlijk onderdeel is van het dagelijks leven. We staan stil bij de centrale sturing én wat het betekent als data vanzelfsprekend collectief worden gedeeld. Niet om te oordelen of te kopiëren, maar om te verkennen. Wat valt op als we onze Nederlandse vanzelfsprekendheden even parkeren? Welke keuzes worden daar gemaakt, en wat roept dat bij ons op? De sessie biedt herkenbare dilemma’s, verrassende observaties en momenten van verwondering die uitnodigen tot reflectie. 

Deze sessie is bedoeld iedereen die geïnteresseerd is in innovatie, systeemverandering en het verbreden van perspectief door letterlijk en figuurlijk over de grenzen te kijken.   

In deze sessie staat co-creatie met en voor bewoners centraal. We laten zien hoe je bewoners écht centraal zet: van kleinschalige initiatieven in de wijk tot op organisatieniveau. Wat vraagt dit van de sociaal werker in de praktijk? En hoe zorg je ervoor dat niet alleen losse projecten, maar je hele organisatie werkt vanuit de kracht en kennis van bewoners? 

Deelnemers krijgen inzicht in onze visie op bewonersgericht werken en maken kennis met verschillende methodieken voor co-creatie. We delen concrete praktijkvoorbeelden en gaan actief aan de slag met één van deze methodes. 

De sessie is bedoeld voor sociaal werkers, beleidsmedewerkers, teamleiders en iedereen die impact wil maken door bewoners structureel centraal te zetten. 

We laten je kennismaken met het gedachtegoed van Positieve Gezondheid en de vertaling van Positieve Gezondheid naar de woon en leefomgeving. Hoe kan je de ambities die er voor de wijk of het gebied zijn in samenhang oppakken via deze werkmethode? Hoe past dit in het landelijk beleid en de verschillende akkoorden en op welke wijze kun je dit integraal vertalen in de uitvoering?  

Hoe kun je bewoners betrekken bij hun woon/leefomgeving en daarmee hun gezondheid bevorderen, en wie of wat heb je hiervoor nodig? Dit vraagt organiseren en samenwerken over de domeinen heen vanuit een gedeelde visie en inbreng van ieders expertise. Deze methode biedt de mogelijkheid om participatie van bewoners en de dialoog met hen en andere belanghebbenden in een wijk te ondersteunen. We nemen je mee in de methode en geven praktijkvoorbeelden. 

Praat mee en ontdek hoe jij hiermee aan de slag kunt. 

Wat maakt dat mensen langer gezond, vitaal en verbonden leven? In de zogeheten Blue Zones wereldwijd is het antwoord verrassend eenduidig: sterke gemeenschappen. Mensen voelen zich onderdeel van iets groters wanneer zij elkaar kennen en elkaar weten te vinden. 

In deze inspiratiesessie verkennen we de waarde van ontmoeting, van het bankje om de hoek tot buurtplein, park, wooncomplex en wijkcentrum Positieve Gezondheid. Ontmoeting op alle schaalniveaus vormt de ruggengraat van vitale gemeenschappen. 

On(t)roerend Goed en studioMAEK werken al jaren samen aan projecten waarin de sociale en fysieke leefomgeving onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn. Zij ontwerpen openbare ruimte en gebouwen die sociale netwerken versterken en bijdragen aan zingeving, vitaliteit en gezondheid. 

Aan de hand van concrete projecten, zoals wijkcentrum Positieve Gezondheid De Roef en De Bloemendal in Deventer, laten we zien hoe ontmoeting kan uitgroeien tot een sociaal anker voor de wijk. 

Deze sessie biedt geen blauwdruk, maar inspiratie: een uitnodiging om anders te kijken naar plekken voor ontmoeting, als fundament voor een vitale en veerkrachtige gemeenschap. 

Agricycling is een coöperatief initiatief dat boeren ondersteunt bij het optimaal benutten van lokale reststromen, de samenleving circulair te maken, het verminderen van kunstmestgebruik en het versterken van de bodemkwaliteit. Door praktijkgerichte kennisdeling, studiegroepen en regionale samenwerking helpt Agricycling agrarische ondernemers om efficiënter, circulairder en duurzamer te produceren. Dit heeft niet alleen impact op de landbouw, maar de gehele brede welvaart.

Agricycling draagt direct bij aan brede welvaart door: 

• Ecologische winst: minder kunstmest en emissies, betere bodemvruchtbaarheid en een robuuster landschap en gezond voedsel (mineraal rijk) 

• Economische versterking: lagere inputkosten, hogere opbrengststabiliteit en nieuwe verdienmodellen rond recyclen. 

• Sociale waarde: regionale samenwerking, kennisontwikkeling en versterking van de positie van boeren in de keten, maar de abolute kracht van dit concept is wederkerigheid tussen stad en platteland. Wederkerigheid als in een wederzijdse afhankelijkheid en dus een volwaardige verbinding. De ultieme boer burger verbinding. 

Zo bevordert Agricycling een veerkrachtige landbouw die niet alleen goed is voor de boer, maar ook voor de samenleving als geheel. 

In ontmoetingsruimtes van wooncomplexen voor senioren ontstaat dagelijks iets moois: verbinding, betekenis en de kans om vitaal samen oud te worden. Maar waar mensen elkaar ontmoeten, ontstaat óók wrijving. Gedoe hoort erbij en is vaak een signaal dat er iets wezenlijks speelt. Denk aan onduidelijke afspraken, spanningen rondom financiën of mensen die veel ruimte innemen.   
 

In deze interactieve inspiratiesessie laten wij zien hoe Woonzorg Nederland hiermee omgaat in onze woon- en ontmoetingsomgevingen voor senioren. We delen inzichten uit de praktijk én laten zien waarom samenwerking met partners zoals welzijnsorganisaties, zorgpartijen, vrijwilligers en bewonersgroepen cruciaal is om een ontmoetingsruimte gezond en inclusief te houden.  
 

Daarna gaan deelnemers zelf aan de slag. Met een realistische casus en de handreikingen die wij hebben ontwikkeld, onderzoeken we wat er gebeurt als het schuurt en vooral: welke gezamenlijke interventies helpen om het gesprek te openen, de balans te herstellen en de ontmoeting weer te laten werken. Door uitwisseling van ervaringen hopen we van elkaars praktijk te leren.  
 

Voor iedereen die werkt met- of voor groepen (buurt)bewoners, gelooft in de kracht van ontmoeting, en wil leren hoe je mét partners omgaat met het gedoe dat daar onvermijdelijk bij hoort.  

De gezondheid van mensen hangt direct samen met de gezondheid van de aarde. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) zegt dat klimaatverandering en het verlies van biodiversiteit de grootste bedreigingen zijn voor onze gezondheid in deze eeuw. Tegelijkertijd is de zorgsector zeer vervuilend. Wat betekent dit voor de toekomst van de zorg in Nederland? Hoe maken we de zorg duurzamer? En hoe kunnen de elementen van de ‘blue zones’ ons daarin inspireren?  

Marije Oudshoorn en Christianne Post nemen ons mee in het verhaal van Meander. Leer over de samenhang tussen gezondheid van mens en planeet en hoor hoe Meander bijdraagt aan de blue zone gedachte als het gaat om voeding, beweging en betekenisvol leven. In de tweede helft van de sessie brainstormen we samen over de rol van gezondheidszorg in de gezonde leefomgeving van de toekomst.